20 Ιανουάριου – αγώνας του Αζερμπαϊτζάν για ανεξαρτησία

0
127

20 ΙανουάριουαγώναςτουΑζερμπαϊτζάνγιαανεξαρτησία

Η 20ηΙανουαρίουτου 1990 αποτελείένασημαντικόορόσημοστηνπορείαπροςτηνανεξαρτησίατουΑζερμπαϊτζάν. ΕπισήμωςχαρακτηρισμένηωςΕθνικήΗμέραΠένθους, είναιεπίσηςμιαμέραεθνικήςυπερηφάνειαςγιατηχώρατουΝοτίουΚαυκάσου, αποτελώνταςτοσύμβολοτηςαναπόφευκτηςθέλησηςκαιτηςελευθερίαςτουλαούτουΑζερμπαϊτζάν.

ΟιρίζεςτηςτραγωδίαςτουΙανουαρίουχρονολογούνταιαπότο 1988, μετιςπροσπάθειεςτωνΑρμενίωνναπροσαρτήσουντηνπεριοχήτουΝαγκόρνο-ΚαραμπάχτουΑζερμπαϊτζάνστηνΑρμενίακαινααπομακρύνουντουςΑζέρουςαπόταιστορικάτουςεδάφη. ΛόγωτηςεπιδείνωσηςτηςσύγκρουσηςστοΝαγκόρνο-ΚαραμπάχέναεθνικόκίνημασηκώθηκεστοΑζερμπαϊτζάνκαιηκατάστασηστηχώραέγινετεταμένη.ΟλαόςτουΑζερμπαϊτζάνεξοργίστηκεαπότιςεδαφικέςαξιώσειςκαιτιςεπιθετικέςπράξειςτηςΑρμενίας, υποστηριζόμενεςαπότουςτότεΣοβιετικούςαξιωματούχους. Απότο 1988 τοεθνικόκίνημαγιατηνελευθερίααυξήθηκε. ΑυτήήτανμιαδιαμαρτυρίαενάντιαστηνπολιτικήτηςΕΣΣΔκαιωςεκτούτουυπέρτηςανεξαρτησίαςτουΑζερμπαϊτζάν. ΧιλιάδεςάνθρωποιδιαμαρτύροντανγιατηνπολιτικήτηςΕΣΣΔστηνκεντρικήπλατείακαιστουςδρόμουςτουΜπακού.

ΗβίαιηκαταστολήτουάμαχουπληθυσμούτουΜπακούστις 20 Ιανουαρίου 1990 διαπράχθηκεμετηνεντολήτηςσοβιετικήςκυβέρνησηςεκείνηςτηςπεριόδου,προκειμένουναεμποδίσειτοαναπτυσσόμενοαπελευθερωτικόκίνημαστοΑζερμπαϊτζάν. 131 άνθρωποισκοτώθηκαν, 744 άνθρωποιτραυματίστηκανσοβαρά, 4 αγνοούντανκαι 400 συνελήφθησαν.ΟλαόςτουΑζερμπαϊτζάναποκαλείαυτήντηντραγωδία “ΜαύροΙανουάριο”. ΣοβιετικοίαξιωματούχοιδήλωσανδημοσίωςότισκοπόςτηςπαρέμβασηςτωνσοβιετικώνστρατευμάτωνήτανναεμποδίσειτηναπομάκρυνσητηςσοβιετικήςκυβέρνησηςτουΑζερμπαϊτζάναπότοεθνικόκίνημα.ΗτιμωρίαπουεπιβλήθηκεστοΜπακούαπόσοβιετικούςστρατιώτεςενδέχεταιναπροορίζεταιωςπροειδοποίησηπροςαπελευθερωτικάκινήματαόχιμόνοστοΑζερμπαϊτζάναλλάκαιστιςάλλεςδημοκρατίεςτηςΣοβιετικήςΈνωσης.

ΗαιματηρήσφαγήπουέγινεστοΜπακούτονΙανουάριοτου 1990 έδειξετηναντιανθρωπιστικήαιματηρήουσίατουσοβιετικούκαθεστώτος, ότανοιένοπλεςδυνάμειςτηςΕΣΣΔχρησιμοποιήθηκανκαιπάλιενάντιαστηναπελευθέρωσηκαιτηνανεξαρτησία.ΑυτήήτανηαξιόπιστημέθοδοςτηςΣοβιετικήςΈνωσηςγιατηνκαταστολήτωναπελευθερωτικώνκινημάτων, ηοποίαεφαρμόστηκεκατάτηςΟυγγρικήςεξέγερσηςτο 1956 καιτηςΆνοιξηςτηςΠράγαςτο 1968.ΗκατασταλτικήδράσητωνσοβιετικώνενόπλωνδυνάμεωνπουπραγματοποιήθηκεστοΜπακούτονΙανουάριοτου 1990, ηκλίμακα, ησκληρότητα, οαριθμόςτωνανθρώπινωνθυμάτωνξεπέρασεταγεγονόταστηνΤιφλίδα, στοΒίλνιους, στηΡίγακαιούτωκαθεξής. ΑυτοίήτανοιτελευταίοισπασμοίτηςπαρωχημένηςΣοβιετικήςαυτοκρατορίας.

Η 20ηΙανουαρίουήτανηπρώτηκαιηθικήνίκηστομονοπάτιπουοδήγησετοέθνοςστηνανεξαρτησίακαιτηναποκατάστασητωνεθνικώνιδεών.ΟλαόςτουΑζερμπαϊτζάν, πουυποβλήθηκεσεκυρώσειςεκμέρουςτωνσοβιετικώνστρατευμάτων, δενέσπασε, δενέχασετηναποφασιστικότητάτουγιαανεξαρτησία, αντίθετα, ηδίκαιηφωνήτουακουγότανακόμηπιοέντονη.Ο«ΜαύροςΙανουάριος»αποδείχθηκεότιήτανηαρχήτουτέλουςτηςσοβιετικήςκυριαρχίαςστοΑζερμπαϊτζάνκαιάνοιξετοδρόμογιατηναποσύνθεσητηςΣοβιετικήςΈνωσης. ΠαράτααιματηράγεγονόταστοΜπακού,η 20ηΙανουαρίου 1990 είναιμιασελίδαηρωισμούστηνιστορίατουΑζερμπαϊτζάνκαιστοναγώναγιατηνανεξαρτησίακαιεδαφικήακεραιότητατηςχώρας.Στις 20 Ιανουαρίου 1990, ανκαιολαόςτουΑζερμπαϊτζάνυπέστηστρατιωτική, ηθικήκαιπολιτικήεπίθεση,επέδειξαντηνικανότητάτουςναδιατηρούντιςπαραδόσειςτουηρωισμούκαινααντιστέκονταιστιςπιοσκληρέςεπιθέσειςγιατηνελευθερίακαιτηνανεξαρτησίατηςπατρίδας.

ΣεαυτήτηνπραγματικάκρίσιμηστιγμήγιατηΔημοκρατία, θέτονταςτηζωήτουσεκίνδυνο, οΕθνικόςηγέτηςτουΑζερμπαϊτζάν Heydar Aliyev έκανεμιαιστορικήομιλίαστηΜόσχα,στηνοποίαονόμασετηναπόφασητηςΑνώτατηςΣοβιετικήςηγεσίαςναστείλειστρατεύματαστοΜπακούως«απάνθρωπη, αντιδημοκρατικήκαιαντι-συνταγματικήπράξη»καιζήτησενατιμωρηθούν«όλοιόσοιεμπλέκονταιστηντραγωδία».Αργότερα, μεπρωτοβουλίατου,ηαπόφασηγιατηνπολιτικο-νομικήεκτίμησητηςτραγωδίαςτης 20ήςΙανουαρίουυιοθετήθηκεαπότοΚοινοβούλιοτουΑζερμπαϊτζάν.

30 χρόνιαέχουνπεράσειαπότηντραγωδίατης 20ηςΙανουαρίου. ΤοΑζερμπαϊτζάντιμάτημνήμητωνθυμάτωντωνμαύρωνγεγονότωντουΙανουαρίουκάθεχρόνο.Ο “ΜαύροςΙανουάριος” έχειγραφτείγιαπάνταστηνιστορίατηςχώραςωςημέραηρωικήςμάχηςγιατηνελευθερίατουΑζερμπαϊτζάν.Ηημέραπουοδήγησεσεσοβαρέςαπώλειεςκαιδολοφονίεςαθώωνανθρώπωνέδειξετηνετοιμότηταγιααγώνα,τηνυπερηφάνειατωνανθρώπωνπουδενμπόρεσαννααντέξουντηνπολιτικήτηςηγεσίαςτηςΕΣΣΔκαιαύξησαντηφωνήτουςγιανααποκτήσουνελευθερίακαιανεξαρτησία.

ΑυτότοεποχιακόγεγονόςενίσχυσετηνεθνικήταυτότητατουΑζερμπαϊτζάνκαισηματοδότησεένασημείοκαμπήςστηναποκατάστασητηςανεξαρτησίας.ΗτραγωδίατουΙανουαρίουκατέστησεέναεθνικόαπελευθερωτικόκίνημασεμιαπολιτικήπραγματικότητακαιέδωσεισχυρήώθησηστοναγώνατουλαούτουΑζερμπαϊτζάνγιατηνανεξαρτησία.

 

Απάντηση